Fortgeschritten Standardaufgabe 12 Punkte ~25 Min. Mathematik & Logik

Integrale mit Substitution und partieller Integration

Aufgabenstellung

Berechnen Sie die folgenden Integrale. Geben Sie jeweils die verwendete Methode an.

  • (a) 2xex2dx\displaystyle\int 2x \cdot e^{x^2}\,dx (2 BE)
  • (b) 6x(3x2+1)2dx\displaystyle\int \frac{6x}{(3x^2+1)^2}\,dx (2 BE)
  • (c) cos(x)esin(x)dx\displaystyle\int \cos(x) \cdot e^{\sin(x)}\,dx (2 BE)
  • (d) xexdx\displaystyle\int x \cdot e^x\,dx (3 BE)
  • (e) xcos(x)dx\displaystyle\int x \cdot \cos(x)\,dx (3 BE)

Lösungsweg

Schritt 1: Substitution — lineare Verkettung (a, b, c)

(a) 2xex2dx\displaystyle\int 2x \cdot e^{x^2}\,dx

Substitution: u=x2u = x^2, du=2xdxdu = 2x\,dx:

eudu=eu+C=ex2+C\int e^u\,du = e^u + C = e^{x^2} + C

2xex2dx=ex2+C\boxed{\int 2x \cdot e^{x^2}\,dx = e^{x^2} + C}

(b) 6x(3x2+1)2dx\displaystyle\int \frac{6x}{(3x^2+1)^2}\,dx

Substitution: u=3x2+1u = 3x^2 + 1, du=6xdxdu = 6x\,dx:

1u2du=u2du=u1+C=13x2+1+C\int \frac{1}{u^2}\,du = \int u^{-2}\,du = -u^{-1} + C = -\frac{1}{3x^2+1} + C

6x(3x2+1)2dx=13x2+1+C\boxed{\int \frac{6x}{(3x^2+1)^2}\,dx = -\frac{1}{3x^2+1} + C}

(c) cos(x)esin(x)dx\displaystyle\int \cos(x) \cdot e^{\sin(x)}\,dx

Substitution: u=sin(x)u = \sin(x), du=cos(x)dxdu = \cos(x)\,dx:

eudu=eu+C=esin(x)+C\int e^u\,du = e^u + C = e^{\sin(x)} + C

cos(x)esin(x)dx=esin(x)+C\boxed{\int \cos(x) \cdot e^{\sin(x)}\,dx = e^{\sin(x)} + C}

Schritt 2: Partielle Integration (d)

xexdx\displaystyle\int x \cdot e^x\,dx

Wahl: u=xu = x, v=exv' = e^xu=1u' = 1, v=exv = e^x.

xexdx=xex1exdx=xexex+C\int x \cdot e^x\,dx = x \cdot e^x - \int 1 \cdot e^x\,dx = x \cdot e^x - e^x + C

=ex(x1)+C= e^x(x - 1) + C

xexdx=ex(x1)+C\boxed{\int x \cdot e^x\,dx = e^x(x-1) + C}

Schritt 3: Partielle Integration (e)

xcos(x)dx\displaystyle\int x \cdot \cos(x)\,dx

Wahl: u=xu = x, v=cos(x)v' = \cos(x)u=1u' = 1, v=sin(x)v = \sin(x).

xcos(x)dx=xsin(x)sin(x)dx\int x \cdot \cos(x)\,dx = x \cdot \sin(x) - \int \sin(x)\,dx

=xsin(x)+cos(x)+C= x\sin(x) + \cos(x) + C

xcos(x)dx=xsin(x)+cos(x)+C\boxed{\int x \cdot \cos(x)\,dx = x\sin(x) + \cos(x) + C}

Schritt 4: Verifikation durch Ableiten

Zur Kontrolle leiten wir die Ergebnisse ab:

  • (d): (ex(x1))=ex(x1)+ex=xex(e^x(x-1))' = e^x(x-1) + e^x = xe^x
  • (e): (xsin(x)+cos(x))=sin(x)+xcos(x)sin(x)=xcos(x)(x\sin(x) + \cos(x))' = \sin(x) + x\cos(x) - \sin(x) = x\cos(x)

Ergebnis

IntegralStammfunktionMethode
2xex2dx\int 2x\,e^{x^2}\,dxex2+Ce^{x^2} + CSubstitution
6x(3x2+1)2dx\int \frac{6x}{(3x^2+1)^2}\,dx13x2+1+C-\frac{1}{3x^2+1} + CSubstitution
cos(x)esin(x)dx\int \cos(x)\,e^{\sin(x)}\,dxesin(x)+Ce^{\sin(x)} + CSubstitution
xexdx\int x\,e^x\,dxex(x1)+Ce^x(x-1) + CPartielle Int.
xcos(x)dx\int x\cos(x)\,dxxsin(x)+cos(x)+Cx\sin(x) + \cos(x) + CPartielle Int.

Schlagwörter

integrationsubstitutionpartielle-integrationstammfunktion